Obsesif Kompulsif Bozukluk

Obsesif Kompulsif Bozukluk

Obsesif Kompulsif Bozukluk (OKB) temelde kişiye sıkıntı veren obsesyon ve kompulsiyon olarak adlandırılan belirtilerin oluşturduğu ruhsal bir bozukluktur. OKB en sık görülen dördüncü ruhsal hastalıktır.Hastalığın ortalama başlangıç yaşı 21.9 ile 35.5 arasındadır. Hastaların %65’inde başlangıç 25 yaşından öncedir.

Obsesyon veya saplantı kendiliğinden bilinç alanına giren, yineleyici, sıkıntı yaratan, kişinin saçma ve yanlış olduğunu bildiği düşünce, dürtü yada imajlardır. Kompulsiyon (zorlantı) genelde bir obsesyona engel olmak için belli kurallarla yapılan motor veya mental eylemlerdir.

Obsesyonlar; bireyin zihninden uzaklaştıramadığı, iradesi ve kontrolü dışında zihnine hücum eden, rahatsız edici, çoğu zaman tehdit edici, ısrarcı ve tekrarlayıcı düşüncelerdir. Sonuçta ağır kararsızlık ve eyleme geçememe gözlenir. Bu düşünceler çoğu zaman hastanın kendisine de saçma ve anlamsız gelir. Obsesyonlar kişi tarafından “takıntı, saplantı, evham ya da vesvese” gibi terimlerle tanımlanmaktadır. Obsesyonlar, gerçeğe yakın düşünceler olabileceği gibi, zaman zaman gerçekten oldukça uzak nitelikte de olabilirler. Gerçeğe uzak düşünceyi obsesyon olarak denilebilmesi için kişinin bu düşüncesinin gerçekleşmeyeceğini ve anlamsız olduğunu kabul etmesi gerekir.

Kompulsiyonlar obsesif düşüncelerin ve ruminasyonların meydana getirdiği sıkıntıyı azaltmak ya da felaketi önlemek için kişinin yapmaya zorunlu hissettiği tekrarlayıcı davranışlara denir.Dışarıdan davranışın o anki görünen amacıyla gerçekçi bir bağlantısı yoktur ya da açık bir biçimde aşırıdır. Genellikle bir davranışı sürekli olarak yineleyen bir birey, bu eylemi yerine getiremediği zaman olacak korkunç sonuçlardan korkmaktadır (Davison ve Neale, çev., 2004).

Obsesyon ve kompulsiyonlar zaman alıcıdır ve kişinin alışılmış düzenini, işle ilgili işlevlerini, sosyal etkinliklerini veya ilişkilerini önemli ölçüde engeller. Obsesyonlar istemsizdir, kompulsiyonlar istemli davranışlardır.

 

En yaygın görülen obsesyonlar ve kompulsiyonlar:
Bulaşma (kontaminasyon) obsesyonları: Elinin veya vücudunun mikrop pislik kan meni idrar ile kirlendiği düşüncesi ve bunu izleyen yıkama ve temizleme obsesyonları ve kontamine olunan nesneden kompulsif kaçınmadır.

Şüphe obsesyonları: “Ocağın altını kapattım mı?”, “kapıyı kilitledim mi?” . Buna eşlik eden kontrol etme kompulsiyonları: Ocağı, elektrik düğmelerini veya kilitleri defalarca kontrol etmek hatta bunun için eve geri dönmek .

Sadece obsesyonların olduğu kompulsiyonların görülmediği durumlar. Bu obsesyonlar genellikle cinsel ve saldırgan davranışların tekrarlayıcı düşünceleridir.

Simetri obsesyonları ve simetri ve kesinliklik kompulsiyonları
Dinsel veya cinsel içerikli rahatsızlık ve suçluluk veren obsesyonlar,
Biriktirme kompulsiyonları
Sayı sayma kompulsiyonları
Soru sorma veya itiraf etme ihtiyacı kompulsiyonları

 

OKB tanısı nasıl konulur?
OKB tanısı kişinin hem obsesyon hem de kompulsiyonları beraber mevcutsa veya obsesyonları ya da kompulsiyonları tek başına mevcutsa ve bu semptomlar kişinin aşırı zamanını alıyor ve/ veya işlevselliğini önemli ölçüde engelliyorsa konmalıdır.

 

OKB tedavisi nasıl olur?
OKB tedavisi ilaç tedavisi ve psikoterapi (Bilişsel Davranışçı Terapi, Psikodinamik Terapi,Aile Terapisi, Grup Terapisi) ile yapılır. Yapılan çalışmalarda ilaç tedavisi ve bilişsel davranışçı terapinin birlikte sürdürülmesinde OKB’li bireylerin belirtilerinde önemli ölçüde azalmalar görülmüştür.

 

Kaynaklar:
Bayar, R. & Yavuz, M. (2008). Obsesif Kompulsif Bozukluk. Türkiyede Sık Karşılaşılan Psikiyatrik Hastalıklar Sempozyum Dizisi, 62: 185-192.
Bayraktar, E. (1997) Obsesif-Kompulsif Bozukluk. Psikiyatri Dünyas; 1:25-32.
Karamustafaoğlu, O. K. & Akpınar, A.(2006) Obsesif Kompulsif Bozukluk. Türkiye Klinikleri J Int Med Sci;2(12):30-44.

Hakkında

Huriye Çevik 1989 yılında İstanbul’da doğdu. Fevziye Mektepleri Vakfı Özel Işık Lisesi’nden 2007 yılında mezun oldu ve İstanbul Bilgi Üniversitesi İşletme Bölümünü %100 burslu olarak kazandı. Psikoloji bölümü ile çift ana dal yaptı. İşletme bölümünü birinci olarak... devamını oku

İletişim Bilgilerimiz
  • Adres:Şenlikköy Mahallesi Derya Sokak No:20 Daire 7 Florya / Bakırköy
  • Tel:0212 573 87 19
  • Gsm:0534 820 35 95
  • bilgi@huriyecevik.com.tr
Sosyal Medya
Call Now Button